Quy trình bảo dưỡng cầu trục đầy đủ mà bạn cần biết

Hệ thống cầu trục ngưng hoạt động đột ngột có thể khiến dây chuyền sản xuất tê liệt, gây thiệt hại hàng trăm triệu đồng mỗi giờ. Để ngăn chặn rủi ro này, áp dụng đúng quy trình bảo dưỡng cầu trục định kỳ là giải pháp bắt buộc.

Tại Thiên Phú chúng tôi chia sẻ cẩm nang kỹ thuật chi tiết giúp doanh nghiệp tối ưu hiệu suất và đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Những nguyên nhân nào làm cẩu trục hư hỏng?

Hiểu rõ nguyên nhân gốc rễ giúp kỹ thuật viên có phương án bảo trì cẩu trục trọng tâm và hiệu quả hơn. Phần lớn sự cố không đến từ lỗi thiết kế mà từ quá trình vận hành.

>> Các loại cẩu trục dầm đơn, dầm đôi, cẩu trục di động, cẩu trục chữ A Thiên Phú cung cấp.

Nguyên nhân do môi trường làm việc:

• Bụi bẩn công nghiệp bám vào động cơ làm giảm khả năng tản nhiệt.
• Độ ẩm cao hoặc hơi hóa chất ăn mòn các chi tiết kết cấu thép và tủ điện.
• Nhiệt độ môi trường quá cao làm biến chất dầu mỡ bôi trơn nhanh chóng.

Nguyên nhân do vận hành và chủ quan:

• Thường xuyên nâng quá tải trọng cho phép làm mỏi kim loại.
• Thao tác điều khiển giật cục (đảo chiều đột ngột) gây sốc tải cho hộp số.
• Không tuân thủ lịch trình bôi trơn, khiến vòng bi và bánh răng mài mòn.

Nguyên nhân do lỏng liên kết:

• Rung động trong quá trình di chuyển làm lỏng các bu lông chịu lực.
• Sự sai lệch của đường ray dẫn đến hiện tượng cẩu đi bị vặn, nghiêng.

Quy trình bảo trì, bảo dưỡng cẩu trục đúng cách

Đây là phần cốt lõi của công tác bảo dưỡng. Quy trình này cần được thực hiện tuần tự, tỉ mỉ bởi những người có chuyên môn về cơ khí và điện.

Kiểm tra độ chặt

Rung động là kẻ thù của các mối ghép ren. Chỉ một con ốc lỏng cũng có thể dẫn đến sự cố dây chuyền nghiêm trọng.

• Kiểm tra bu lông kết cấu: Tập trung vào bu lông nối dầm chính và dầm biên, bu lông chân động cơ.
• Sử dụng dụng cụ chuyên dụng: Dùng cờ lê lực (Torque wrench) để kiểm tra lực siết theo tiêu chuẩn nhà sản xuất.
• Đánh dấu vị trí: Sau khi siết chặt, nên dùng bút sơn đánh dấu để dễ dàng phát hiện nếu bu lông bị xoay lỏng trong lần kiểm tra sau.
• Kiểm tra kẹp ray: Đảm bảo các cóc kẹp ray (nếu có) vẫn giữ chặt ray di chuyển, không bị xô lệch.

Làm sạch và kiểm tra máy móc

Bụi bẩn không chỉ gây mất thẩm mỹ mà còn là tác nhân gây nhiệt và ma sát. Vệ sinh là bước đơn giản nhưng hiệu quả cao.

• Vệ sinh động cơ: Thổi bụi các cánh tản nhiệt của motor nâng hạ và di chuyển.
• Kiểm tra tiếng ồn: Lắng nghe tiếng máy chạy. Tiếng “gầm” lạ thường báo hiệu vòng bi bị vỡ hoặc bánh răng bị mẻ.
• Quan sát vết nứt: Kiểm tra kỹ các mối hàn chịu lực trên dầm chính, đặc biệt là các vị trí chịu ứng suất lớn.
• Vệ sinh ray dẫn hướng: Loại bỏ dầu mỡ thừa dính bụi bẩn trên ray để bánh xe bám đường tốt hơn.

Kiểm tra các khớp nối gioăng

Hệ thống truyền động cần được kín khít để giữ dầu bôi trơn và ngăn bụi bẩn xâm nhập.

• Kiểm tra rò rỉ: Quan sát xung quanh hộp số, gối đỡ vòng bi xem có vết dầu loang lổ không.
• Thay thế gioăng phớt: Nếu phát hiện rò rỉ, cần thay ngay phớt chắn dầu. Đừng cố siết chặt ốc vì có thể làm rách gioăng thêm.
• Kiểm tra khớp nối trục: Đảm bảo đệm cao su giảm chấn ở khớp nối giữa động cơ và hộp số còn nguyên vẹn, không bị lão hóa.

Kiểm tra tời cuốn cáp

Cáp thép là “sợi dây sinh mệnh” của toàn bộ hệ thống. Kiểm tra cáp là hạng mục quan trọng nhất liên quan đến an toàn tính mạng.

• Kiểm tra tình trạng cáp: Tìm các điểm bị đứt sợi, mòn vẹt, hoặc bị dập nát. Theo tiêu chuẩn, nếu một bước bện có quá 10% số sợi đứt phải thay thế ngay.
• Kiểm tra tang cuốn: Đảm bảo các rãnh cáp trên tang không bị mòn sắc cạnh làm hại cáp.
• Bộ dẫn hướng cáp (Rải cáp): Kiểm tra xem bộ rải cáp có hoạt động trơn tru không, tránh tình trạng cáp chồng chéo lên nhau.
• Bôi trơn cáp: Bổ sung mỡ bò chuyên dụng cho cáp để giảm ma sát nội bộ giữa các tao cáp.

Bảo trì xe con và xe cẩu

Xe con và xe cầu là bộ phận di chuyển liên tục, chịu mài mòn lớn nhất.

• Kiểm tra bánh xe: Đo đường kính bánh xe hai bên xem có mòn đều không. Nếu bánh xe bị mòn vẹt một bên, chứng tỏ ray hoặc bánh xe đang bị lệch.
• Kiểm tra bạc đạn bánh xe: Bơm mỡ bổ sung vào các gối đỡ vòng bi bánh xe.
• Kiểm tra phanh: Đo độ dày má phanh. Khe hở má phanh phải được căn chỉnh đúng để đảm bảo phanh ăn và nhả dứt khoát.

Kiểm tra hộp giảm tốc

Hộp giảm tốc ví như “trái tim” truyền lực. Chất lượng dầu bôi trơn quyết định tuổi thọ của bộ phận này.

• Kiểm tra mức dầu: Quan sát mắt thăm dầu. Mức dầu phải nằm ở vạch quy định.
• Kiểm tra chất lượng dầu: Nếu dầu chuyển sang màu đen kịt hoặc có lẫn mạt kim loại lấp lánh, cần xả bỏ và thay dầu mới ngay.
• Tiếng động lạ: Nếu hộp số kêu “lọc cọc” đều đặn, có thể một răng của bánh răng đã bị gãy hoặc mẻ.
• Nhiệt độ: Sờ tay vào vỏ hộp số khi máy chạy. Nếu quá nóng (không thể giữ tay quá 3 giây), có thể do thiếu dầu hoặc vòng bi bị bó.

>> Cẩu trục 1 tấn: Giải pháp nâng hạ gọn nhẹ

Một số lưu ý khi bảo trì cẩu trục

An toàn trong quá trình bảo dưỡng quan trọng không kém gì an toàn vận hành. Đừng để xảy ra tai nạn đáng tiếc khi đang sửa chữa.

• Ngắt nguồn điện hoàn toàn: Thực hiện quy trình Lockout/Tagout (khóa và treo thẻ) tại tủ điện tổng để đảm bảo không ai vô tình đóng điện.
• Biển cảnh báo: Đặt biển “Đang bảo dưỡng – Cấm đóng điện” ở vị trí dễ thấy nhất.
• Nhân sự chuyên trách: Chỉ những người đã được đào tạo và có chứng chỉ an toàn mới được phép leo lên cầu trục làm việc.
• Sử dụng dây an toàn: Khi làm việc trên cao (thường là > 2m), bắt buộc phải đeo dây an toàn móc vào vị trí chắc chắn.
• Phụ tùng chính hãng: Khi thay thế than chổi tiếp điện, má phanh hay dầu mỡ, hãy dùng hàng chính hãng để đảm bảo độ tương thích.

>> Quy trình 4 bước lắp đặt cẩu trục cho nhà xưởng

>> Cách tính toán tải trọng cẩu trục trong nhà xưởng Thiên Phú hướng dẫn

Bảng checklist công việc và nội dung kiểm tra khi bảo dưỡng cầu trục

Để việc bảo dưỡng cẩu trục không bị bỏ sót, hãy sử dụng bảng kiểm tra định kỳ dưới đây. Bạn có thể in ra và treo tại phòng kỹ thuật.

Lưu ý: Tần suất trên là tiêu chuẩn chung. Nếu cầu trục của bạn hoạt động liên tục hoặc trong môi trường khắc nghiệt, hãy rút ngắn thời gian bảo dưỡng lại.

Thực hiện nghiêm túc quy trình bảo dưỡng cầu trục không chỉ là tuân thủ quy định an toàn mà còn là cách đầu tư thông minh nhất để bảo vệ tài sản doanh nghiệp. Một hệ thống được chăm sóc tốt sẽ vận hành êm ái, bền bỉ và tiết kiệm hàng tỷ đồng chi phí sửa chữa lớn.

Đừng đợi đến khi cẩu trục hỏng mới lo sửa chữa. Hãy lên kế hoạch bảo trì ngay hôm nay. Liên hệ ngay với Thiên Phú qua thông tin dưới đây để được đội ngũ kỹ sư hơn 5 năm kinh nghiệm của chúng tôi hỗ trợ khảo sát và xử lý nhanh chóng nhất.

• CÔNG TY CỔ PHẦN CƠ KHÍ XÂY DỰNG THIÊN PHÚ
• Hotline: 0934 842 468
• Website: https://giangiaoviet.com/ 
• Địa chỉ: 186 Dương Công Khi, Tân Hiệp, Hóc Môn, TPHCM.

Phan Thiện

Mr. Phan Lê Hoài Thiện là quản trị viên và biên tập viên của website giangiaoviet.com. Anh chuyên cung cấp các kiến thức về giàn giáo xây dựng, cốp pha xây dựng và các công nghệ mới trong thi công xây dựng.